اسفناج چیست؟

اسفناج چیست؟

ماهیت

اسفناج گیاهی یک ساله است که ارتفاع آن به چهل سانتی متر می رسد و از سبزی های خوردنی محسوب می شود. برگ های اسفناج،بزرگ، پهن، کمی کشیده، نرم و لطیف هستند و معمولا قسمت پایین شان، گوشه دار است. دمبرگ های گیاه اسفناج، بسیار نرم و لطیف اند. از میان برگ های این گیاه،ساقه ای نسبتا ضخیم می روید که سطح مقطع آن دایره ای شکل است.

گل های اسفناج، رشته هایی نازک، کوتاه و سفید رنگ اند که در محل اتصال برگ ها با ساقه ی اصلی می رویند. میوه های گیاه اسفناج، سبز و بسیار کوچک اند و در محل گل ها، به صورت مجتمع رشد می کنند.تخم های گیاه اسفناج، تقریبا قهوه ای کم رنگ، بسیار کوچک و شبیه سنگ ریزه هستند.

اسامی اسفناج در زبان های دیگر

نام فارسی: اسفناج، نام عربی: السّبانخ، نام اردو: پالک، نام انگلیسی: Spinach، نام علمی: Spinacia Oleracea از خانواده ی Amaranthaceae، نام های دیگر: اسفاناخ

محل رویش

اسفناج بومی ایران است در بیشتر نقاط آن کشت می شود. به صورت وحشی در آذربایجان شرقی می روید.

کاشت داشت و برداشت

اسفناج بیشتر در مناطق معتدل می روید، ولی در برابر سرمای زمستان به خوبی مقاومت می کند. گیاه اسفناج نمی تواند خشکی و حرارت زیاد محیط را تحمل کند. از آنجا که اسفناج، مواد زیادی را از خاک می گیرد، خاک مزرعه باید دارای کود کافی و بسیار غنی و پر قوت باشد. اسفناج در بهار و پاییز کاشته می شود؛ به طوری که برای کاشت بهاره، باید از اسفند تا خرداد در زمین سایه دار تازه و مرطوب کاشته و همواره آبیاری شود. برای کاشت اسفناج در پاییز، باید خاک مزرعه به خوبی زه کشی شود تا رطوبت زیاد زمستان، آسیبی به گیاه نرساند. معمولا اسفناج پاییزه را در ماه های مرداد تا آبان، پس از برداشت گندم می کارند و محصول را از آذر تا فروردین برداشت می کنند.

اجزای مورد استفاده و مشتقات

ساقه، برگ و تخم

مواد تشکیل دهنده

در برگ اسفناج، مقدار قابل توجهی آلکالوئید نیکوتین آمید، مقداری ید، لیستین، کلروفیل، کاروتن، مقداری ساپونین، ماده ی اسپیناسین، ویتامین B9، اسید فسفریک و 0/31 درصد اسیداکسالیک وجود دارد. هرچه برگ اسفناج تازه تر باشد، اسید اکسالیک آن بیشتر است.

در جوانه های اسفناج، آنزیم های جنتیوبیاز، سلوبیاز و لیکناز یافت می شود. در هر صد گرم برگ تازه ی اسفناج، 90 گرم آب، 3 گرم پروتئین، 0/3 گرم چربی، 3/5 گرم کربوهیدرات، 1/5 گرم خاکستر، 93 میلی گرم کلسیم، 51 میلی گرم فسفر، 3/1 میلی گرم آهن، 71 میلی گرم سدیم، 470 میلی گرم پتاسیم، حدود 0/009 میلی گرم آرسنیک، 8100 واحد بین المللی ویتامین آ، 0/1 میلی گرم ویتامین ب1، 0/2 میلی گرم ویتامین ب2، 0/6 میلی گرم ویتامین ب3، و 51 میلی گرم ویتامین ث وجود دارد.

طبیعت

برگ اسفناج در درجه ی دوم سرد و درجه ی اول تر است؛ تخم اسفناج در درجه ی اول سرد و تر است.

نفخ خاص

برگ اسفناج برای تب های شدید و درد گلو. تخم اسفناج برای دل درد.

افعال و خواص

برگ و ساقه ی تازه ی اسفناج، ملین، مدر، مقوی قلب، مشهی و دافع صفرا، تخم آن ضد انگل، محلل اورام حار و مدر است. اسفناج، کم خونی، یبوست، بواسیر، سوزش معده، سوزش ادرار، سنگ کلیه، سنگ مثانه، حبس البول، یرقان، بیماری های ریه، سرفه گرم، بوی بد دهان، بیماری های صفراوی، عطش، دق، رعشه، وسواس و التهاب را بهبود می بخشد. برگ و ساقه ی اسفناج، زود هضم است، عضلات را تقویت می کند، لثه را سفت و از فساد دندان جلوگیری می کند،رنگ چهره را زیبا می کند و برای سینه، ریه ی گرم و زنان باردار بسیار مفید است. اسفناج پخته به رفع التهاب، عطش، درد سینه، درد کمر و درد ریه کمک می کند. عصاره ی برگ آن برای گلو درد، یرقان، سنگ کلیه و ناراحتی های مجاری ادرار مفید است. آب اسفناج به درمان قی خونی، سوزش ادرار، ضعف بدن و ضعف اعصاب کمک می کند. غرغره کردن آب اسفناج برای درد گلو مفید است. ضماد برگ کوبیده شده ی اسفناج،به بهبود ورم، دمل و گزیدگی زنبور کمک میکند. ضماد برگ اسفناج پخته شده در روغن زیتون، برای زخم های سوختگی و زخم های پوستی مفید است.

تخم اسفناج، باعث التیام سوزش معده، دل درد، درد کبد، بیماری های پوستی سوداوی، سوزش ادرار، سردرد، دق، تب صفراوی، تب دموی و سل می شود. جوشانده ی تخم اسفناج برای یبوست مفید است.

مقدار مصرف

برگ اسفناج برای غذا، 200 گرم و برای مصرف دارویی، 5 تا 10 گرم. تخم آن 5 تا 7 گرم.

مضرات

برگ آن باعث سردرد می شود و تخم آن برای طحال مضر است.

مصلحات و تدابیر

دارچین و روغن بادام شیرین، برای برگ و ساقه ی اسفناج

بدل

برای برگ آن خرفه و برای تخم آن تخم خرفه

پیگیری سفارش
لیست مقایسه
شگفت انگیز ها